To jeden z najbardziej trwałych motoryzacyjnych nawyków.

Zima.

Mróz.

Odpalamy samochód.

I czekamy kilka minut, aż silnik się „rozgrzeje”.

Dla wielu kierowców to coś oczywistego.

Problem w tym, że w nowoczesnym samochodzie długie grzanie na postoju zazwyczaj nie jest najlepszym rozwiązaniem.

Skąd w ogóle wziął się zwyczaj grzania silnika?

W starszych autach miał on znacznie więcej sensu.

Silniki miały prostsze układy zasilania.

Gaźniki.

Mniej precyzyjne sterowanie mieszanką.

Gorsze oleje.

Większe luzy konstrukcyjne.

Przy bardzo niskiej temperaturze zimny silnik mógł pracować nierówno i potrzebował chwili, żeby osiągnąć stabilne warunki.

Dzisiejsze jednostki sterowane elektronicznie radzą sobie z zimnym startem znacznie lepiej.

Nowoczesny silnik sam wie, że jest zimny

Sterownik silnika bierze pod uwagę między innymi:

temperaturę powietrza,

temperaturę płynu chłodniczego,

temperaturę silnika,

obciążenie,

prędkość obrotową.

Na tej podstawie dobiera dawkę paliwa i parametry pracy.

Kierowca nie musi więc „pomagać” silnikowi kilkuminutowym postojem.

Największy problem: silnik na postoju nagrzewa się powoli

Na biegu jałowym jednostka wykonuje bardzo mało pracy.

Produkuje więc mniej ciepła.

Efekt?

Silnik może pracować przez kilka minut, a nadal pozostawać zimny.

Znacznie szybciej osiąga temperaturę roboczą podczas spokojnej jazdy.

Oczywiście pod warunkiem, że nie zaczniemy od razu mocno go obciążać.

Najlepsza metoda?

Uruchomić silnik.

Odczekać kilkanaście lub kilkadziesiąt sekund.

I ruszyć spokojnie.

Bez wysokich obrotów.

Bez pełnego gazu.

Bez gwałtownego przyspieszania.

W ten sposób szybciej nagrzewa się nie tylko sam silnik, ale również:

skrzynia biegów,

olej,

układ napędowy,

łożyska,

elementy zawieszenia.

Bo przecież nie tylko silnik jest zimny

To bardzo często pomijany argument.

Możemy przez pięć minut grzać silnik na parkingu.

Ale olej w skrzyni nadal pozostaje zimny.

Podobnie:

mechanizm różnicowy,

przeguby,

amortyzatory,

opony.

Dopiero jazda stopniowo doprowadza cały samochód do właściwych warunków pracy.

Temperatura płynu to nie temperatura oleju

To bardzo ważne.

W wielu autach wskazówka temperatury płynu chłodniczego dość szybko dochodzi do około 90 stopni.

Kierowca widzi to i uznaje:

„silnik jest już rozgrzany”.

Niekoniecznie.

Olej nagrzewa się zwykle wolniej.

A to właśnie jego temperatura ma ogromne znaczenie dla prawidłowego smarowania przy większym obciążeniu.

Dlatego nawet po osiągnięciu temperatury płynu warto jeszcze przez chwilę jechać spokojniej.

Zimny olej jest znacznie gęstszy

Po nocnym postoju w temperaturze -10 czy -15 stopni olej zachowuje się zupełnie inaczej niż przy temperaturze roboczej.

Musi dotrzeć do:

łożysk,

wałka rozrządu,

turbosprężarki,

napinaczy,

innych elementów wymagających smarowania.

Nowoczesne oleje są oczywiście projektowane do pracy w niskich temperaturach.

Nie zmienia to jednak faktu, że pełną sprawność osiągają dopiero po rozgrzaniu.

Czy trzeba czekać po uruchomieniu?

Tak, ale nie kilka minut.

Kilka lub kilkanaście sekund pozwala:

ustabilizować obroty,

zbudować ciśnienie oleju,

rozprowadzić środek smarny.

W bardzo niskich temperaturach można dać silnikowi trochę więcej czasu.

Nie ma jednak potrzeby czekać, aż wskazówka temperatury zacznie się ruszać.

Dlaczego długie grzanie na postoju może być niekorzystne?

Zimny silnik pracuje na wzbogaconej mieszance.

Oznacza to większe zużycie paliwa.

Więcej paliwa może również osiadać na zimnych ściankach cylindra.

W skrajnych przypadkach część może trafiać do oleju.

Do tego dochodzą:

większa emisja,

powstawanie osadów,

wolniejsze nagrzewanie układu wydechowego.

Silnik przez dłuższy czas pozostaje więc w najmniej korzystnej fazie pracy.

A co z dieslem?

Tutaj długie grzanie na postoju ma jeszcze mniej sensu.

Nowoczesny diesel jest bardzo sprawny.

Na biegu jałowym produkuje stosunkowo mało ciepła.

Przy większym mrozie może przez długi czas pracować i nadal nie osiągnąć normalnej temperatury.

Znacznie skuteczniejsza jest spokojna jazda.

Nowoczesne diesle mają jeszcze DPF

Długotrwała praca na biegu jałowym nie jest idealnym środowiskiem dla filtra cząstek stałych.

Temperatura spalin jest niska.

Układ oczyszczania spalin nagrzewa się wolno.

Samochód jest projektowany przede wszystkim do pracy pod obciążeniem.

Nie do wielominutowego postoju z uruchomionym silnikiem.

A turbo?

Tutaj również pojawia się często powtarzany mit.

Nie trzeba po zimnym starcie czekać kilku minut, aby „napełnić turbinę olejem”.

Układ smarowania zaczyna działać praktycznie natychmiast po uruchomieniu.

Trzeba natomiast unikać dużego obciążenia zimnego silnika.

Czyli:

nie wciskać pełnego gazu,

nie wkręcać silnika wysoko,

nie wymuszać dużego doładowania.

Spokojna jazda jest znacznie lepszym rozwiązaniem.

Co z ogrzewaniem wnętrza?

Tutaj pojawia się jeden praktyczny argument za pozostawieniem auta na postoju.

Komfort.

Nikt nie lubi wsiadać do lodowatego samochodu.

Dodatkowo trzeba odmrozić:

szybę,

lusterka,

czasem zamki.

Jeżeli silnik pracuje podczas skrobania szyb przez minutę lub dwie, nie jest to katastrofa.

Nie należy jednak mylić tego z koniecznością techniczną dla silnika.

Robimy to głównie dla komfortu i bezpieczeństwa.

Nie ruszaj z zamarzniętą szybą

To ważniejsze niż dyskusja o samym silniku.

Widoczność musi być pełna.

Nie wystarczy mały otwór wydrapany w lodzie przed kierowcą.

Jeżeli trzeba chwilę poczekać, aż nawiew zacznie skutecznie odmrażać szybę, bezpieczeństwo ma pierwszeństwo.

Podgrzewana szyba zmienia sytuację

Samochody z:

podgrzewaną przednią szybą,

podgrzewanymi fotelami,

podgrzewaną kierownicą,

ogrzewaniem postojowym

praktycznie eliminują potrzebę długiego postoju z pracującym silnikiem.

To znacznie lepsze rozwiązanie niż czekanie, aż silnik ogrzeje cały układ.

A ogrzewanie postojowe?

To zupełnie inna sytuacja.

Webasto lub inny system ogrzewania postojowego może ogrzać kabinę, a w niektórych konstrukcjach również płyn chłodniczy jeszcze przed uruchomieniem silnika.

Dzięki temu:

wnętrze jest ciepłe,

szyby są odmrożone,

silnik może startować w korzystniejszych warunkach.

To znacznie bardziej efektywne niż wielominutowa praca silnika na biegu jałowym.

Co z samochodami z automatyczną skrzynią?

Skrzynia również potrzebuje chwili, żeby olej osiągnął odpowiednią temperaturę.

Ale podobnie jak w przypadku silnika:

najlepiej nagrzewa się podczas spokojnej jazdy.

Nie ma potrzeby przez kilka minut przełączać P-R-N-D na postoju.

Wystarczy po ruszeniu przez pierwsze kilometry jechać łagodnie.

Czy zimą trzeba jechać na wyższych obrotach?

Nie.

Ale równie złym pomysłem jest duszenie zimnego silnika na bardzo niskich obrotach przy dużym obciążeniu.

Czyli zamiast:

1500 obr./min i pełnego gazu,

lepiej użyć nieco niższego biegu i umiarkowanego obciążenia.

Zasada jest prosta:

silnik ma pracować lekko.

Co z samochodami stojącymi pod chmurką?

Tutaj pierwsze minuty są oczywiście trudniejsze.

Olej jest zimniejszy.

Szyby zamarznięte.

Kabina wychłodzona.

Mimo to nadal najlepszym rozwiązaniem technicznym jest:

uruchomić,

przygotować auto do jazdy,

ruszyć spokojnie.

Nie zostawiać go na 10–15 minut tylko po to, żeby wskazówka temperatury zaczęła się podnosić.

Dlaczego niektórzy nadal czują, że auto „lepiej jedzie” po grzaniu?

Bo rzeczywiście jest już trochę cieplejsze.

Obroty spadają.

Skrzynia reaguje łagodniej.

Kabina zaczyna się ogrzewać.

Ale ten sam efekt można osiągnąć szybciej podczas spokojnej jazdy.

To nie oznacza, że postój jest korzystniejszy dla mechaniki.

A bardzo duży mróz?

Przy temperaturach rzędu -20 czy -30 stopni sytuacja jest bardziej wymagająca.

Wtedy rozsądne jest pozwolić silnikowi pracować nieco dłużej przed ruszeniem.

Ale nadal nie oznacza to kilkunastominutowego grzania.

Najważniejsze są:

odpowiedni olej,

sprawny akumulator,

sprawny układ rozruchowy,

spokojna jazda po uruchomieniu.

Najgorszy scenariusz?

Odpalić zamarznięty samochód.

Odczekać pięć sekund.

I natychmiast mocno przyspieszyć.

Zwłaszcza w silniku turbo.

To właśnie pierwsze minuty jazdy powinny być najbardziej spokojne.

Jak robić to prawidłowo?

Zimą można przyjąć prostą zasadę.

Uruchamiamy silnik.

Zapinam pas.

Ustawiam nawiew.

Sprawdzam lusterka.

Po kilkunastu lub kilkudziesięciu sekundach ruszam.

Przez pierwsze kilka kilometrów:

bez pełnego gazu,

bez wysokich obrotów,

bez gwałtownego obciążania.

Po osiągnięciu temperatury można stopniowo zwiększać tempo.

Najważniejszy wniosek?

Długie rozgrzewanie współczesnego silnika na postoju zazwyczaj nie ma technicznego sensu.

Nowoczesna jednostka szybciej i skuteczniej osiąga właściwą temperaturę podczas spokojnej jazdy.

Nie oznacza to jednak, że należy odpalić auto i natychmiast mocno je obciążyć.

Najlepszy kompromis to:

krótka chwila po uruchomieniu,

spokojne ruszenie,

łagodne traktowanie silnika do czasu rozgrzania.

Jeżeli czekamy dłużej, żeby odmrozić szyby i zapewnić sobie widoczność, robimy to przede wszystkim dla bezpieczeństwa i komfortu.

Nie dlatego, że współczesny silnik potrzebuje pięciu czy dziesięciu minut pracy na biegu jałowym.