Od 2024 roku wszystkie nowe samochody sprzedawane na terenie Unii Europejskiej są wyposażane w tzw. czarną skrzynkę, czyli Event Data Recorder (EDR). To rozwiązanie, które od lat funkcjonuje w lotnictwie, teraz na dobre wchodzi do motoryzacji i budzi duże zainteresowanie kierowców.

Czy to początek pełnej kontroli nad użytkownikami dróg, czy realny krok w stronę poprawy bezpieczeństwa?

Czym jest czarna skrzynka w samochodzie

Czarna skrzynka to elektroniczny moduł zintegrowany z systemami bezpieczeństwa pojazdu. Jej zadaniem nie jest stałe monitorowanie jazdy, lecz rejestrowanie kluczowych parametrów wyłącznie w chwili poważnego zdarzenia drogowego, takiego jak kolizja lub wypadek.

System pracuje w trybie ciągłego nadpisywania danych i zapis trwały powstaje tylko wtedy, gdy wykryte zostanie zdarzenie o odpowiednim poziomie przeciążeń.

Jakie dane są zapisywane

EDR zapisuje informacje dotyczące zachowania pojazdu, reakcji kierowcy oraz pracy systemów bezpieczeństwa, zwykle obejmujące kilkadziesiąt sekund przed zdarzeniem i kilka sekund po nim.

Rejestrowane są między innymi:

Parametry pojazdu

prędkość jazdy

obroty silnika

położenie pedału gazu i hamulca

przeciążenia i przyspieszenia

zmiany kierunku ruchu

Zachowanie kierowcy

użycie hamulca

ruchy kierownicą

stan zapięcia pasów bezpieczeństwa

Praca systemów bezpieczeństwa

aktywność ABS i ESP

zadziałanie poduszek powietrznych

uruchomienie napinaczy pasów

reakcje systemów wspomagających jazdę

Czarna skrzynka nie zapisuje dźwięku, obrazu, rozmów, lokalizacji GPS ani pełnej historii przejazdów.

Dlaczego Unia wprowadza to rozwiązanie

Celem wprowadzenia EDR jest poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz możliwość precyzyjnego odtworzenia przebiegu wypadków. Zebrane dane pomagają:

szybciej i dokładniej ustalić przyczyny zdarzeń

ograniczyć liczbę sporów dotyczących winy

doskonalić systemy bezpieczeństwa w kolejnych generacjach pojazdów

EDR jest jednym z elementów szerszego pakietu technologii mających na celu ograniczenie liczby ofiar wypadków w Europie.

Kto ma dostęp do danych

Dane zapisane w czarnej skrzynce są chronione. Dostęp do nich uzyskują:

organy prowadzące postępowania po wypadkach

biegli sądowi

ubezpieczyciele w ramach likwidacji szkód

Nie służą one do bieżącego monitorowania kierowców ani do automatycznego nakładania kar.

Co to oznacza dla kierowcy

Dla użytkownika samochodu oznacza to większą przejrzystość w ustalaniu odpowiedzialności po zdarzeniach drogowych, szybsze rozstrzyganie sporów oraz lepszą ochronę przed niesłusznymi roszczeniami. Jednocześnie samochód staje się cyfrowym świadkiem zdarzeń na drodze.

Podsumowanie

Czarna skrzynka w samochodzie nie jest narzędziem inwigilacji, lecz rejestratorem kluczowych danych w chwili wypadku. Jej zadaniem jest zwiększenie bezpieczeństwa, poprawa jakości dochodzeń powypadkowych oraz wsparcie rozwoju nowoczesnych systemów ochrony kierowców i pasażerów.