Tesla przez lata zapowiadała, że druga generacja Roadstera będzie czymś więcej niż tylko bardzo szybkim samochodem elektrycznym.
Elon Musk mówił nawet o rozwiązaniach opracowanych wspólnie ze SpaceX.
Brzmiało to trochę jak prowokacja, trochę jak marketing, a trochę jak bardzo ambitna wizja.
Teraz Tesla pokazała nową wersję Roadstera, która rzeczywiście potrafi na krótko oderwać się od ziemi.
I choć nie jest to klasyczny latający samochód, pokaz robi ogromne wrażenie.
Czy Tesla naprawdę lata?
Tak.
Ale trzeba bardzo dokładnie wyjaśnić, co oznacza tutaj słowo „lata”.
Roadster nie jest autem, które wystartuje z parkingu, przeleci kilkadziesiąt kilometrów nad miastem i wyląduje pod domem.
Nie ma skrzydeł.
Nie jest też klasycznym eVTOL-em z dużymi śmigłami.
To nadal przede wszystkim samochód.
System pozwala mu jednak na krótki czas wygenerować siłę wystarczającą do oderwania auta od podłoża i kontroli jego położenia w powietrzu.
Za wszystkim stoi technologia inspirowana SpaceX
Najbardziej niezwykła wersja Roadstera wykorzystuje dysze wysokociśnieniowe.
Nie są to klasyczne silniki rakietowe spalające paliwo.
System korzysta ze sprężonego gazu.
Po jego gwałtownym wypuszczeniu przez odpowiednio rozmieszczone dysze powstaje ciąg.
Może on pomagać samochodowi:
przyspieszać,
hamować,
stabilizować się,
a nawet na krótko unosić się nad ziemią.
To zupełnie inne podejście niż w klasycznym samochodzie.
Najciekawsze jest to, że dodatkowy ciąg omija ograniczenia opon
Normalny samochód przyspiesza dzięki temu, że opony przekazują siłę na asfalt.
I właśnie przyczepność opon jest jednym z największych ograniczeń ekstremalnie szybkich aut.
Nawet jeśli silnik ma ogromną moc, koło może przekazać na nawierzchnię tylko określoną siłę.
Dodatkowy ciąg z dysz nie musi przechodzić przez opony.
To właśnie dlatego Roadster może osiągać absurdalnie szybkie przyspieszenia.
0-100 km/h w czasie, który jeszcze niedawno wydawał się nierealny
Tesla od dawna zapowiadała, że Roadster ma być jednym z najszybszych samochodów drogowych na świecie.
Dzięki połączeniu napędu elektrycznego i dodatkowego ciągu granica przyspieszenia przesuwa się jeszcze dalej.
To nie jest już tylko kwestia mocy silników.
To kwestia całkowitego sposobu, w jaki samochód generuje siłę.
Roadster może wykorzystać dysze także podczas hamowania
W teorii odpowiednio skierowany ciąg może również pomagać w wytracaniu prędkości.
To oznacza, że system nie musi służyć wyłącznie do efektownych skoków.
Może też wspierać samochód podczas bardzo dynamicznej jazdy.
Oczywiście wszystko zależy od finalnej konfiguracji, homologacji i tego, które funkcje rzeczywiście trafią do wersji produkcyjnej.
Ale gdzie zmieścić cały system?
I tutaj zaczynają się kompromisy.
Zbiorniki wysokiego ciśnienia zajmują miejsce.
Potrzebne są:
przewody,
zawory,
dysze,
system sterowania,
zabezpieczenia,
czujniki.
To wszystko waży i komplikuje konstrukcję.
Dlatego najbardziej ekstremalna wersja Roadstera może mocno różnić się od bardziej „zwykłej” odmiany.
Czy będzie można naprawdę latać po drogach?
To zupełnie osobne pytanie.
Samo zbudowanie pojazdu zdolnego oderwać się od ziemi nie oznacza jeszcze, że kierowca będzie mógł legalnie używać tej funkcji na publicznej drodze.
Jeżeli samochód zaczyna wykonywać kontrolowany lot, pojawiają się problemy prawne i techniczne.
Trzeba uwzględnić:
bezpieczeństwo,
homologację,
odpowiedzialność,
ubezpieczenie,
hałas,
przepisy lotnicze.
To już nie jest zwykła motoryzacja.
Największym wyzwaniem będzie bezpieczeństwo
Samochód jadący bardzo szybko jest już konstrukcją wymagającą ogromnej kontroli.
Samochód, który dodatkowo potrafi oderwać się od ziemi, stawia poprzeczkę jeszcze wyżej.
Co się stanie, jeśli podczas manewru spadnie ciśnienie?
Co jeśli jedna z dysz przestanie działać?
Co jeśli komputer wykryje błąd?
Jak system zareaguje na boczny wiatr?
Jak zachowa się na nierównej nawierzchni?
To problemy bardziej kojarzące się z lotnictwem niż z samochodem sportowym.
To nie jest konkurencja dla samolotu
Roadster nie ma zastąpić helikoptera.
Nie ma też służyć do codziennego latania nad korkami.
Jego możliwości powietrzne należy raczej traktować jako ekstremalne rozwinięcie osiągów samochodu.
Krótki skok.
Stabilizacja w powietrzu.
Nietypowy manewr.
Dodatkowa pomoc przy przyspieszaniu.
To zupełnie inna koncepcja niż klasyczny „flying car”.
Po co Tesla to robi?
Bo Roadster nie ma być samochodem masowym.
Ma być pokazem możliwości.
Tak zwanym halo car.
Samochodem, który buduje wizerunek marki i pokazuje, do czego firma jest zdolna.
Kiedyś robiły to supersamochody z wielkimi silnikami V10 i V12.
Tutaj mamy:
napęd elektryczny,
zaawansowane sterowanie,
aktywną aerodynamikę,
dodatkowy ciąg,
technologię inspirowaną przemysłem kosmicznym.
Roadster jest opóźniony od wielu lat
To warto przypomnieć.
Druga generacja Tesli Roadster została pokazana już wiele lat temu.
Początkowo miała trafić do produkcji znacznie wcześniej.
Terminy były jednak wielokrotnie przesuwane.
Dlatego do wszystkich deklaracji dotyczących wersji produkcyjnej nadal warto podchodzić ostrożnie.
Pokaz prototypu to jedno.
Masowa produkcja homologowanego auta to zupełnie inna historia.
Czy wersja dla klienta będzie robiła dokładnie to samo?
Tego jeszcze nie wiemy.
Prototyp może demonstrować funkcje, które później zostaną ograniczone.
Producent musi jeszcze uwzględnić:
bezpieczeństwo,
niezawodność,
masę,
koszt,
homologację.
Dlatego możliwość wykonania efektownego manewru podczas prezentacji nie oznacza automatycznie, że właściciel będzie mógł zrobić to samo na zwykłym parkingu.
Najciekawsze jest jednak coś innego
Tesla przesuwa granicę tego, co jeszcze można nazywać samochodem.
Przez ponad sto lat zasada była prosta.
Auto jedzie po drodze.
Teraz pojawia się samochód, który nadal wygląda jak supersamochód, ale część swoich możliwości czerpie z technologii lotniczej i rakietowej.
I właśnie to jest w tym projekcie najbardziej interesujące.
Nie sam fakt, że auto potrafi na chwilę oderwać się od ziemi.
Tylko to, że motoryzacja zaczyna korzystać z technologii, które do tej pory kojarzyły się z zupełnie innymi branżami.
Najważniejszy wniosek?
Nowa Tesla Roadster rzeczywiście potrafi „latać”.
Ale na razie w bardzo specyficznym znaczeniu tego słowa.
To nie samochód-samolot.
To ekstremalny elektryczny supersamochód wykorzystujący dodatkowy ciąg do wykonywania krótkich manewrów poza nawierzchnią.
Czy kiedyś zobaczymy takie auta przeskakujące nad korkami?
Na razie to bardziej techniczny pokaz możliwości niż realny sposób codziennego podróżowania.
Jedno jest jednak pewne.
Tesla ponownie zrobiła coś, co trudno pomylić z kolejnym zwykłym autem elektrycznym.